Deel het bericht “raapzaad 12: verbaarum, permacultuur aan de wolddijk”
Op een steenworp afstand van de stad Groningen, aan de Wolddijk, vlak onder Bedum, ligt het ‘dorpje’ Verbaarum. Christa Verver en Remco Baar zouden het niet erg vinden als hun boerderij en drie-en-half hectare grond, door hun achternamen verbasterd tot Verbaarum, het middelpunt wordt van veel sociaal verkeer en functies. De ecologische boerderij op permacultuurbasis biedt de mogelijkheid tot lux kamperen, er lopen stagiaires rond, de opleidingsmogelijkheden worden uitgebreid, ze organiseren sportieve evenementen, van tijd tot tijd zijn er huiskamer- of tuinmaaltijden en klanten halen wekelijks hun groentetas op. Kortom, een verkeersrotonde op het erf met richtingaanwijzers is al functioneel.
Maar de kern van de boerderij is het voedselbos, de tuinderij en de grote moestuin. Groente en fruit kweken op basis van permacultuur betekent dat de boer(in) zoekt naar alle mogelijkheden die een plek biedt om ecologische mechanismes toe te passen zodat uiteindelijk er nauwelijks aanvoer van buiten de boerderij nodig is om het verlies aan mineralen, organisch materiaal door de oogst op te vangen. Zo worden er bijvoorbeeld elzen en robinia’s aangeplant, bomen die stikstof binden in de bodem en probleemloos gesnoeid kunnen worden zodat takresten als organisch materiaal het bodemleven weer versterkt. Last van naaktslakken? Zorg er voor dat alles onderdeel wordt van een voedselkringloop, dus laat een aantal eenden op het terrein lopen want die houden wel van de slakken. Last van bladluis? Zorg er voor dat je genoeg andere insecten hebt (kevers, wespen) die de luis onder bedwang kunnen houden. Dus integreer bloeiende planten op de tuin en pluk niet alle groente of fruit maar laat wat over voor de insecten.
![](https://bio-in-grun.nl/wp-content/uploads/2023/09/IMG_20230830_182627078_BURST002-1024x768.jpg)
Ze zijn nog maar een paar jaar bezig, maar de oogst is al rijk. In de schuur ligt het klaar op tafels zodat de klanten van een groenteabonnement kunnen kiezen en zelf hun pakket samenstellen. ’Vertrouwen geven is belangrijk’ , zegt Remco. ‘We leven al in een wereld waar het tegenovergestelde vaak de regel is’’.
Zie ook de website van de boerderij: https://verbaarum.nl